Diabetes Mellitus

Bij diabetes kan het lichaam de glucosespiegel (suikerspiegel) in het bloed niet meer zelf in evenwicht houden. Normaal regelt het lichaam de bloedsuikerspiegel heel nauwkeurig, met het hormoon insuline, dat ervoor zorgt dat de bloedsuiker uit het bloed verdwijnt en in de lichaamscel wordt opgenomen. Mensen met diabetes maken zelf geen insuline meer, of hun lichaam reageert niet meer op de insuline. Dat hangt af van de soort diabetes.

Als insuline zijn werk niet kan doen, loopt de suikerspiegel in het bloed te hoog op. Als er lange tijd te veel suiker in het bloed zit, is dat erg ongezond. Daarom is het belangrijk om diabetes zo snel en goed mogelijk te behandelen. Vaak zijn ook het cholesterolgehalte en de bloeddruk te hoog.

Bloedsuiker
Bloedsuiker heet officieel ‘bloedglucose’. Geen mens kan zonder glucose, want die geeft het lichaam energie waardoor alle spieren en organen werken. Glucose komt uit koolhydraten in de voeding.

Koolhydraten zitten niet alleen in zoete dingen, zoals suiker en fruit, maar ook in sommige groenten, melk, brood en aardappelen en andere soorten zetmeel. Van koolhydraten maakt het lichaam glucose; die komt in het bloed terecht als bloedsuiker en gaat naar alle lichaamscellen voor energie.

Normaal zorgt het lichaam ervoor dat er precies genoeg insuline vrijkomt om de hoeveelheid glucose in het bloed te verwerken. Zo blijft de bloedsuikerspiegel altijd binnen bepaalde grenzen. Bij diabetes is dat evenwicht weg.

Insuline wordt gemaakt in de alvleesklier. Wanneer geen of onvoldoende insuline wordt gemaakt, of als het lichaam niet meer reageert op insuline, heeft het lichaam moeite om glucose uit het bloed te krijgen. De bloedsuiker blijft dan rondstromen en kan niet gebruikt worden voor energie. Het gevolg is erge dorst en veel plassen. Want het lichaam probeert om de glucose op een andere manier kwijt te raken. Doordat iemand geen glucose, dus geen energie kan opnemen, voelt hij zich moe.
 
Diabetes type II

  • Het lichaam heeft te weinig insuline.
  • Bovendien reageert het lichaam niet meer goed op insuline (ongevoeligheid voor insuline).
  • Overgewicht en weinig beweging, maar ook erfelijke aanleg vergroot de kans.
  • Mensen met diabetes type 2 krijgen meestal medicijnen, voedings- en bewegingsadviezen. Soms moet iemand ook insuline spuiten.
  • Vroeger ook wel ‘ouderdomsdiabetes‘ genoemd. Maar het komt nu ook vaak bij jongere mensen voor.
  • 9 van de 10 mensen met diabetes hebben diabetes type 2.

Diabetes type 1

    • Het lichaam maakt zelf helemaal geen insuline meer aan.
    • Het afweersysteem heeft per ongeluk de cellen die insuline aanmaken vernietigd.
    • Mensen met diabetes type 1 moeten een paar keer per dag zichzelf insuline inspuiten, of een insulinepomp dragen.
    • Heette vroeger ook wel ‘jeugddiabetes‘.
    • 1 op de 10 mensen met diabetes heeft diabetes type 1.

 
Zwangerschapsdiabetes
Naar schatting één op de twintig zwangere vrouwen krijgt te maken met zwangerschapsdiabetes, al zijn precieze aantallen voor Nederland niet bekend. Zwangerschapsdiabetes is een meestal tijdelijke vorm van diabetes die kan ontstaan na de 24e week van de zwangerschap.

Zwangerschapsdiabetes (diabetes gravidarum) ontstaat onder invloed van de hormonen die worden aangemaakt tijdens de zwangerschap. Die hormonen zorgen ervoor dat het lichaam tijdelijk minder goed reageert op insuline.

Met insuline houdt het lichaam de bloedsuiker in balans. Tijdens een normale zwangerschap maakt het lichaam extra insuline aan. Dat vangt de tijdelijke verminderde gevoeligheid voor insuline op. Bij zwangerschapsdiabetes gebeurt dat niet, of niet voldoende, waardoor de bloedsuikerspiegel te hoog wordt.
 
Verklein de kans op diabetes type 2

- Blijf in beweging
- Gezond gewicht
- Verstandig eten
- Stoppen met roken 

 Voeding en Diabetes
Mensen met diabetes wordt aangeraden op de voeding te letten, omdat het bloedsuiker- en cholesterolgehalte en de bloeddruk niet te hoog mogen zijn. Anders neemt het risico op hart- en vaatziekten toe.

De behandeling van diabetes is daarom niet alleen gericht op de bloedsuikerspiegel, maar ook op de hoeveelheid vetten in het bloed, met name het cholesterol. Die moet binnen aanvaardbare grenzen gehouden worden. Ook is het belangrijk dat diabetici op hun gewicht letten, want bij een te hoog gewicht neemt het risico op hart- en vaatziekten toe.

Daarom gelden de adviezen om:

  • gezond te eten volgens de Schijf van Vijf.
  • te letten op de koolhydraatinname.  Als je insuline gebruikt is het belangrijk om insuline en koolhydraten goed op elkaar af te stemmen. Als je bloedsuikerverlagende medicijnen gebruikt is het belangrijk te kijken naar de hoeveelheid koolhydraten per voedingsmiddel en deze goed te verdelen over de dag. De diëtist kan in beide gevallen adviseren en begeleiden. Koolhydraten zitten vooral in graanproducten zoals brood en pasta, maar ook in aardappelen, rijst en peulvruchten en in suikerrijke producten zoals koekjes, snoep, gebak en ijs. Gezonde keuzes zijn koolhydraatbronnen die veel voedingsvezels bevatten zoals volkorenproducten.
  • niet te veel suiker te nemen. Het is niet nodig om suikervrije producten te nemen, maar wel matig met suiker te zijn. Dat helpt ook om een gezond gewicht te houden.
  • niet te veel verzadigd vet te nemen, want anders stijgt het cholesterolgehalte.
  • Genoeg voedingsvezels te nemen, met name uit volkoren graanproducten. Ze zorgen ervoor dat het bloedsuikergehalte niet te veel stijgt na de maaltijd. Daarnaast heeft vezelrijk eten een cholesterolverlagend effect.
  • af te vallen als je overgewicht hebt.
  • regelmatig te eten. Het is belangrijk om 3 maaltijden per dag te nemen en een aantal keren iets tussendoor.
  • matig te zijn met alcohol. Alcohol kan het bloedsuikergehalte ontregelen. Ook het risico op sterfte aan diabetes type 2 lijkt kleiner te zijn bij matig alcoholgebruik. Mogelijk houdt dit verband met het verminderde risico op coronaire hartziekten. Matig alcoholgebruik doet daarnaast de insulinegevoeligheid toenemen. Door hoge alcoholconsumptie daarentegen neemt de gevoeligheid af. Chronisch overmatig alcoholgebruik kan leiden tot een milde vorm van diabetes.

Bron:  Voedingscentrum.nl

Bookmark the permalink.

Comments are closed.